Dieta - zapobiegaj nowotworom i jedz mniej mięsa!

Czy dobra sycąca kanapka musi być z wędliną? Jeżeli chcemy zapobiegać nowotworom, lepiej zrezygnujmy z wędlin w diecie. Lekarze ze szpitala Przemienienia Pańskiego

Kanapka z pasztetem, z polędwicą sopocką, z szynką, z pieczenią... Agencja Badania Raka ostrzega, że każde 50 g wędlin spożywane dziennie zwiększa ryzyko zachorowania na raka jelita grubego o 18 proc. A to niewielka porcja odpowiadająca zaledwie dwóm plasterkom szynki! Za rakotwórczy efekt wędlin odpowiadają nie tylko związki chemiczne dodawane jako konserwanty, lecz także te, które powstają z naturalnych składników w procesie przetwarzania – wędzenia czy pieczenia.
Ale raport stwierdza, że czerwone mięso – uważane za zdrowe – jest również „prawdopodobnie rakotwórcze", co oznacza, że ono także znajduje się w grupie ryzyka.
Mięso jest jednak ważnym źródłem żelaza, cynku czy witaminy B12 oraz niezastąpionym źródłem aminokwasów – jedzmy je więc, ale w ograniczonych ilościach.
Co położyć na kanapkę? Sery, może nutellę? – To też nie jest do końca dobry pomysł. W naszym menu jest też za dużo serów topionych, które nie mają wielkich wartości – mówi Dorota Łapa, dietetyczka z Orkiszowych Pół. Żółty ser jest bogaty w wapń i tłuszcze nasycone. O ile jest prawdziwy, a nie „seropodobny". Podobnie sprawa ma się z gotowymi kremami czekoladowo-orzechowymi (składają się ze składników mocno przetworzonych) czy dżemami. Te ostatnie zawierają tuczący i niszczący zęby syrop glukozowo-fruktozowy. Co więc w zamian? – Róbmy w domu własne pasty! Pole do popisu jest ogromne, a receptur masa – radzi Dorota Łapa.
Świetne przykłady to przepisy, jakie przygotowali pracownicy Szpitala Klinicznego Przemienienia Pańskiego uczestniczący w projekcie Wielkopolska Onkologia i kucharze z restauracji Oskoma i Jadalnia na Dni Walki z Rakiem w Poznań City Center. Testowaliśmy je na uczestnikach pikniku. Wszystkie zdały egzamin celująco!

Pasta ze słonecznika i suszonych pomidorów

Składniki:
200 g łuskanych pestek słonecznika
suszone pomidory (1 słoik)
2 cebule
1 ząbek czosnku
sok z połówki cytryny
1 łyżeczka suszonej mięty lub kilka listków świeżej
1 łyżeczka suszonej bazylii lub kilka listów świeżej
woda (bardzo schłodzona)
sól/pieprz do smaku
Namocz pestki słonecznika w wodzie, na 2-3 godziny, a najlepiej na całą noc. Pokrojoną cebulę zeszklij na oleju słonecznikowym, oliwie z pestek winogron lub oliwie z oliwek, pod koniec dodaj pokrojony czosnek.
Do blendera dodaj wszystkie składniki poza ziołami – dolej tyle wody, by wyszła gładka pasta – woda powinna być lodowata, wówczas pasta będzie idealnie gładka – miksuj. Na koniec dodaj zioła – zamieszaj, nie miksuj.
Dlaczego warto przygotować tę pastę?
* Jest bez konserwantów i sztucznych dodatków – możemy ją przechowywać przez kilka dni w lodówce.
* Zawiera likopen, który zmniejsza ryzyko zawału i zmniejsza ryzyko rozwoju nowotworów.
* Jest bogata w kwasy tłuszczowe omega-3 oraz omega-6 – to substancje, które zapobiegają miażdżycy, obniżają stężenie triglicerydów i ciśnienie krwi, oraz normalizują zmniejszają stężenie cholesterolu całkowitego i frakcji LDL (złego cholesterolu).

Pasta z papryki i chudego sera

Składniki:
2 papryki czerwone (lub słoik grillowanej papryki bez skórki)
50 g orzechów włoskich
250 g chudego białego sera
mały ząbek czosnku
1/3 łyżeczki kuminu (kmin rzymski)
1 łyżeczka czerwonej słodkiej papryki
1 łyżeczka miodu
1 łyżka pasty pomidorowej / przecieru pomidorowego
1 łyżeczka miodu
sól / pieprz
natka pietruszki
Upiecz paprykę i obierz ją ze skórki (najlepiej włożyć paprykę do piekarnika, tak by skóra była mocno spieczona, a następnie przełożyć do miski, przykryć, ostudzić i obrać). Orzechy zmiksuj na proszek. Pozostałe składniki zmiksuj na gładką masę. Dodaj pokrojoną drobno pietruszkę. Podawaj z ciemnym pieczywem.
Dlaczego warto przygotować tę pastę?
* Jest inspirowana bliskowschodnią przystawką (mezze) Muhammara – ale my dodaliśmy twaróg – świetnie komponuje się z całością i jest dobrym źródłem białka.
* Papryka mimo obróbki termicznej, zachowuje wiele swoich właściwości zdrowotnych – witamina C, B, betakaroten oraz przeciwutleniacze, które pomagają nam w walce z wolnymi rodnikami.
* Wielonienasycone kwasy tłuszczowe oraz sterole roślinne (orzechy) obniżają poziom złego cholesterolu, działają przeciwzapalnie.

Pasta orzechowa z daktylami

Składniki:
daktyle bez pestek 400 g
słonecznik 100 g
orzechy nerkowca 100 g
migdały płatki 50 g
wanilia 1 szt.
cytryny 400 g
sól
Daktyle moczymy przez 4 godziny, następnie odcedzamy zachowując wodę od moczenia i przekładamy do miksera/blendera razem z orzechami, wanilią i sokiem z cytryny. Miksujemy na jednolitą masę, w razie potrzeby podlewając wodą od moczenia daktyli. Doprawiamy solą. Pasta może być spożywana jako przekąska wraz ze świeżymi owocami.
Dlaczego warto ją jeść?
* Daktyle zawierają sporą dawkę potasu (regulującego ciśnienie krwi u osób cierpiących na nadciśnienie) zawierają witaminy PP, B1, B2.
* Orzechy nerkowca są, obok pistacji, najmniej kaloryczne. Korzystnie wpływają na serce i układ krążenia ze względu na dużą zawartość kwasu oleinowego, a także potasu oraz witaminy K. Zawierają też sporo magnezu i najwięcej – spośród innych orzechów – miedzi, która bierze udział m.in. w tworzeniu krwinek czerwonych, przesyłaniu impulsów nerwowych, w procesach enzymatycznych, chroni również komórki przed wolnymi rodnikami.
* Migdały są bogatym źródłem substancji odżywczych. Zawierają nienasycone kwasy tłuszczowe, magnez, miedź, błonnik, tokoferole czy amigdalinę.
Sylwia Sałwacka
Serwis na swoich stronach www wykorzystuje m.in. pliki cookies w celu zapewnienia Ci maksymalnego komfortu podczas przeglądania serwisu i korzystania z usług. Jeśli kontynuujesz przeglądanie naszej strony bez zmiany ustawień przeglądarki, przyjmujemy, że wyrażasz zgodę na użycie tych plików. Jednak zawsze możesz zmienić ustawienia przeglądarki decydujące o ich użyciu.
Zamknij